
Đọc thuộc lòng bài thơ “Ngắm trăng”; nêu giá trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ.
Văn bản:
CHIẾU DỜI ĐÔ.

( Thi�n dơ chi?u. )
Lí Công uẩn
Chủ đề:
Ý CHÍ XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ ĐẤT NƯỚC.
06/04/2020
3
I. Tỡm hi?u chung:
1.Tác giả:
Chiếu dời đô được viết bằng chữ Hán , ra đời gắn liền với sự kiện lịch sử trọng đại: thành Đại La (Hà Nội ngày nay) trở thành kinh đô của nước Đại Việt dưới triều Lí và nhiều triều đại phong kiến Việt Nam.
2.Tác phẩm:
CHIẾU DỜI ĐÔ
2. Tác phẩm:
Chiếu dời đô
3. Thể loại:
Nguồn gốc: Thể loại “Chiếu” xuất hiện từ thời cổ đại của Trung quốc, ban đầu gọi là “Mệnh”, sau gọi là “lệnh” đến nhà Tần đổi là “Chiếu”

Mục đích: Là văn bản vua dùng để ban bố mệnh lệnh.

Nội dung: Chiếu thường thể hiện một tư tưởng lớn lao, công bố những chủ trương đường lối, nhiệm vụ mà vua và triều đình nêu ra và yêu cầu thần dân thực hiện.

Hình thức: Thường viết theo lối văn biền ngẫu, văn vần, văn xuôi.
Chiếu
06/04/2020
5
I. Tỡm hi?u chung:
CHIẾU DỜI ĐÔ
II. Tỡm hi?u van b?n:
1. B? c?c:
P1: T? dầu . không dời đổi: Mục đích của việc dời đô.
P2: Ti?p theo . muôn đời:
Ca ngợi địa thế th�nh D?i La
P3: Mong muơ?n do`i dơ.
(?) Bài chiếu có thể chia làm mấy phần? � chính của t?ng phần?
3 phần
06/04/2020
6
I. Tỡm hi?u chung:
CHIẾU DỜI ĐÔ
II. Tỡm hi?u van b?n:
1. B? c?c: 3 phõ`n
2. Phõn tớch:
a. Lý do d?i dụ:
? Trong phần I, lý do dời đô được trình bày theo trình tự như thế nào ?
- Lý do dời đô được lập luận theo trình tự : Lấy sử sách làm chỗ dựa cho lý lẽ  Lấy lý lẽ làm khuôn thước soi vào thực tế  Dẫn tới khẳng định một điều: Dời đô là điều tất yếu sẽ xảy ra.
Chiếu dời đô
06/04/2020
8
II. Tìm hiểu văn bản:
Lý do dời đô:
+ Nhà Thương: năm lần dời đô.
+ Nhà Chu: ba lần dời đô.
Mục đích
Ở nơi trung tâm
Mưu toan nghiệp lớn.
Tính kế muôn đời cho con cháu.
Kết quả
Vận nước lâu dài.
Phong tục phồn thịnh
Nhà Đinh - Lê
+ Đóng yên đô thành.
Nhà Thương, nhà Chu:
Sự cần thiết phải dời đô
06/04/2020
9
CHIẾU DỜI ĐÔ
II. Tỡm hi?u van b?n:
2. Phõn tớch:
a. Lý do d?i dụ:
a1. Lịch sử các triều đại ở Trung Quốc:
Nhà Thương năm lần dời đô, nhà Chu ba lần dời đô.
Lý do: Theo ý trời, ý dân.
- Kết quả: Đất nước thịnh vượng
a2. Thực tế lịch sử nhà Đinh, Lê:
- Nhà Đinh, Lê không dời đô  Trái ý trời, ý dân
Kết quả: Triều đại không lâu bền
- “ Trẫm rất đau xót về việc đó ”
 Lập luận chặt chẽ, có lí có tình, tương phản.
 Dời đô là việc làm chính nghĩa, vì nước vì dân, theo mệnh trời
Về lịch sử: Kinh đô cũ của Cao Vương
Nơi kinh đô bậc nhất của đế vương muôn đời.
trung tõm tr?i d?t, r?ng cu?n, h? ng?i
V? d?a lý D?a th? r?ng m� b?ng.
D?t dai cao m� thoỏng.
Xứng đáng là nơi định đô bền vững muôn đời.
Lý do chọn Đại La làm kinh đô
Dân cư: Khỏi chịu cảnh ngập lụt.
Cảnh vật : Muôn vật phong phú tốt tươi.
b. Lợi thế thành Đại La:
CHIẾU DỜI ĐÔ
2. Phõn tớch:
a. Lý do d?i dụ:
06/04/2020
11
- Về mặt lịch sử: Nơi xưa Cao Vương đóng đô.
Về mặt địa lí: trung tâm, có núi có sông, đất rộng bằng cao thoáng.
Về văn hoá chính trị: là mảnh đất thịnh vượng, đầu mối giao lưu.
 Những câu văn biền ngẫu cân đối, nhịp nhàng; từ ngữ lý giải có lý có tình …
 Hội tụ đủ mọi mặt của đất nước xứng đáng là trung tâm văn hoá, kinh tế, chính trị.
b. Lợi thế thành Đại La:
Đại La
Về lịch sử
Cao Vương đóng đô
Về địa lí
Trung tâm của trời đất
Về văn hoá
Mảnh đất thịnh vượng
Hội đủ điều kiện định đô
b. Lợi thế thành Đại La:
CHIẾU DỜI ĐÔ
2. Phõn tớch:
a. Lý do d?i dụ:
c. Mong muốn dời đô:
"Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất
ấy để định chỗ ở. Các khanh nghĩ thế nào?“
"Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất ấy để định chỗ ở. Các khanh nghĩ thế nào?“
? Tại sao kết thúc bài chiếu tác giả không ra mệnh lệnh mà lại đặt câu hỏi: Các khanh nghĩ thế nào?
(Khanh đẳng như hà ? )
? Cách kết thúc như vậy có tác dụng gì?
 Kết thúc có tính chất trao đổi
 Tạo sự đồng cảm giữa mệnh lệnh của vua với thần dân.
14
06/04/2020
b. Lợi thế thành Đại La:
CHIẾU DỜI ĐÔ
2. Phõn tớch:
a. Lý do d?i dụ:
c. Mong muốn dời đô:
"Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất ấy để định chỗ ở. Các khanh nghĩ thế nào?“
 Kết thúc có tính chất trao đổi, tạo sự đồng cảm giữa mệnh lệnh của vua với thần dân.
 Tác giả bày tỏ mong muốn dời đô một cách chân thành tha thiết.
Dời đô là điều đã từng xảy ra trong lịch sử.
Hạn chế của việc đóng đô ở Hoa Lư
Đại La có nhiều lợi thế
Đại La đã từng là kinh đô
Mong được sự đồng thuận của mọi người
Lí do dời đô
Khẳng định quyết tâm dời đô
Chọn Đại La làm nơi định đô
Nhất thiết phải dời đô
Đại La là nơi tốt nhất để định đô
Bố cục và lập luận của bài
06/04/2020
16
CHIẾU DỜI ĐÔ
2. Phõn tớch:
I. Tỡm hi?u chung:
II. Tỡm hi?u van b?n:
Tổng kết:
Em hãy nêu lại những nét chính về nghệ thuật và nội dung của văn bản?
Nghệ thuật:
- Gồm có 3 phần chặt chẽ.
- Giọng văn trang trọng, thể hiện suy nghĩ, tình cảm sâu sắc của tác giả về một vấn đề hết sức quan trọng của đất nước.
- Lựa chọn từ ngữ có tính chất tâm tình, đối thoại:
+ Là mệnh lệnh nhưng chiếu dời đô không sử dụng hình thức mệnh lệnh.
+ Câu hỏi cuối cùng làm cho quyết định của nhà vua được người đọc, người nghe tiếp nhận, suy nghĩ và hành động một cách tự nguyện.
Nội dung:
Chiếu dời đô phản ánh khát vọng của nhân dân về một đất nước độc lập, thống nhất, đồng thời phản ánh ý chí tự cường của dân tộc Đại Việt đang trên đà lớn mạnh
17
Trò chơi
1
2
3
4
5
06/04/2020
18
Trò chơi:
1. Tác phẩm này ra đời trong một hoàn cảnh đặc biệt. Khi Lí Thường Kiệt chỉ huy quân đội chặn đánh quân Tống trên phòng tuyến sông Như Nguyệt, bỗng nghe thấy tiếng đọc bài thơ này trong một ngôi đền cổ ven sông.
2. Tác phẩm này được coi là “Bản tuyên ngôn độc lập” đầu tiên của dân tộc.
1
Sông núi nước Nam
06/04/2020
19
2. Những tác phẩm của bà thường thể hiện nỗi niềm hoài cổ.
1. Dõy l� tờn m?t n? si t�i danh n?i ti?ng d?t Thang Long.
Trò chơi:
2
Bà Huyện Thanh Quan
06/04/2020
20
2. Ông được dân gian gọi là Tam nguyên Yên Đổ, bởi vì ông đã từng đỗ đầu ba kì thi: Hương, Hội, Đình.
1. ễng du?c m?nh danh l� nh� tho c?a l�ng c?nh Vi?t Nam.
Trò chơi:
3
Nguyễn Khuyến
06/04/2020
21
1. Đây là tên một tác phẩm được đánh giá là khúc khải hoàn ca, thể hiện hào khí Đông A.
2. Trong bài thơ có nhắc tới những địa danh nổi tiếng: Chương Dương, Hàm Tử.
Trò chơi:
4
Phò giá về kinh
06/04/2020
22
2. Trong bài thơ có nhắc tới một địa danh mà bây giờ đã trở nên quen thuộc với giới hâm mộ bóng đá.
1. Đây là tên một tác phẩm của một ông vua có tâm hồn gắn bó máu thịt với quê hương nơi thôn dã.
Trò chơi:
Thiên Trường vãn vọng.
5
BÀI TẬP VỀ NHÀ:
1. Em có nhận xét gì về kết cấu của bài chiếu và trình tự lập luận của tác giả?
2. Nêu giá trị nội dung bài chiếu?
3. Em hãy nêu trình tự lí lẽ mà Lí Công Uẩn đưa ra trong bài?