Tuần 20 Ngày soạn: Ngày dạy:
Tiết 73 : TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN VÀ LAO ĐỘNG SẢN XUẤT
I . Mục tiêu cần đạt:
Kiến thức:
Hs hiểu được sơ lược thế nào là tục ngữ.
Hiểu nội dung, một số hình thức nghệ thuật (kết cấu, nhịp điệu, cách lập luận) và ý nghĩa của những câu tục ngữ trong bài học.
Thuộc lòng những câu tục ngữ trong văn bản
Kĩ năng:
Đọc và phân tích (nghĩa đen, nghĩa bóng ) tục ngữ.
Thái độ: yêu và biết vận dụng tục ngữ trong nói và viết hằng ngày.
Năng lực, phẩm chất:
+ Phẩm chất: sống yêu thương, trung thực, tự tin, sống tự chủ, tự lập.
+ Năng lực: Tự học, giải quyết vấn đề, sáng tạo, sử dụng ngôn ngữ, giao tiếp, thẩm mĩ, hợp tác
Chuẩn bị:
Thầy: bài giảng , cuốn tục ngữ VN...
Trò: Đọc và soạn kĩ bài( trả lời các câu hỏi trong sgk)
Các phương pháp và kĩ thuật dạy học:
PPDH: dạy học hợp tác (theo nhóm), dạy học hợp đồng.
KTDH: trình bày 1 phút , hỏi và trả lời....
Tổ chức các hoạt động học tập
Hoạt động khởi động
*GV ổn định tổ chức, kiểm tra sĩ số
* Kiểm tra ( sự chuẩn bị của hs: SGK, vở ghi, vở soạn)
Tổ chức khởi động:
Đọc những câu tục ngữ mà em biết?
Hoạt động hình thành kiến thức mới.
Hoạt động của thày và trò
Nội dung cần đạt

HĐ 1: Đọc và tìm hiểu chung
Phương pháp dạy học nêu/ phát hiện và giải quyết vấn đề...
Kĩ thuật : Thuyết trình tích cực , đặt câu hỏi , hỏi và trả lời hs , đọc tích cực.
Năng lực : tự học , tự giải quyết vấn đề, tự đánh giá .tự nhận thức.
Hoạt động cả lớp
-Các câu tục ngữ cần đọc với giọng ntn? (nhẹ nhàng, tình cảm, đầy yêu thương ...)
Hãy thể hiện văn bản bằng giọng đọc đó?
I- Đọc và tìm hiểu chung






*Đọc:

* Chú thích: (sgk)


- Chú thích nào cần lưu ý ?

Sử dụng KT hỏi và trả lời để tìm hiểu
? Thế nào là tục ngữ?
? Có thể chia 8 câu tục ngữ trong bài làm mấy nhóm?
? Mỗi nhóm gồm những câu nào?
?Khái quát nội dung những câu tục ngữ đó?


K/n tục ngữ: (sgk)


2 nhóm. Mỗi nhóm gồm 4 câu.
+Từ câu 1 đến 4 : Những câu tục ngữ về thiên nhiên.
+Từ câu 5 đến 8 : Những câu tục ngữ về lao động sản xuất.

HĐ 2: Phân tích
+PP: dạy học nhóm...
+KT: thảo luận, động não...
+Năng lực : tự học , tự giải quyết vấn đề, tự đánh giá .tự nhận thức, hợp tác ...

Hoạt động nhóm 5p
?Giải thích nghĩa của câu tục ngữ 1,2,3,4?( Nội dung, nghệ thuật)
? Kinh nghiệm ứng dụng của những câu tục ngữ đó trong cuộc sống?
- Nhận xét chung về nội dung của các câu tục ngữ về thiên nhiên?
Đại diện nhóm báo cáo sản phẩm, nhóm khác nhận xét bổ sung.
Gv nhận xét hoạt động và chốt kiến thức cơ bản.

Bằng sự quan sát tỉ mỉ về loài kiến, dân gian đã rút ra được nhận xét to lớn của hiện tượng thiên nhiên khá chính xác. Có dị bản khác: Tháng 7 kiến đàn địa hàn hồng thuỷ. Hoặc có câu:
Kiến tha trứng lên cao
Thế nào cũng có mưa rào rất to”
II- Phân tích





1) Những câu tục ngữ về thiên nhiên Câu 1:
Tháng năm đêm ngắn, tháng 10 ngày ngắn.
T.5: mùa hạ-> đêm ngắn, ngày dài
T.10:mùa đông-> đêm dài ngày ngắn
Sử dụng phép đối, cách nói quá
-> Làm nổi bật sự trái ngược tính chất giữa ngày và đêm giữa màu hạ và mùa đông, gây ấn tượng, dễ nhớ.
=> Bài học về cách sử dụng thời gian trong c/s sao cho hợp lí giữa các mùa để chủ động trong công việc và đi lại
Câu 2:
Trời mà nhiều sao thì nắng, ít sao thì mưa
Hai vế đối nhau, cách nói vần, dễ nhớ
-> Giúp con người có ý thức biết nhìn sao để dự báo thời tiết, sắp xếp công việc
Câu 3:
Trên trời mà xuất hiện ráng có sắc vàng màu mỡ là sắp có bão