NHÂN HOÁ
Chủ đề:CÁC BIỆN PHÁP TU TỪ
Tiết 91:NHÂN HOÁ
I.NHÂN HOÁ LÀ GÌ :
1. T×m hiÓu vÝ dô:
Ông trời
Mặc áo giáp đen
Ra trận
Muôn nghìn cây mía
Múa gươm
Kiến
Hành quân
Đầy đường
( Trần Đăng Khoa )
Đọc đoạn thơ và biết :
_ “Bầu trời” được gọi bằng gì ?
_ Các cụm từ “mặc áo, ra trận,
múa gươm, hành quân”
thường dùng chỉ người hay vật ?
_Ở đây chúng chỉ những gì ?
T? ng? v?n du?c dựng d? g?i ho?c t? s? v?t trong do?n tho v?n l� nh?ng t? ng? dựng d? g?i ho?c t? h�nh d?ng con ngu?i
So sánh 2 cách diễn đạt sau và nhận xét:
Bi?n phỏp tu t? nhõn húa
Cách diễn đạt bình thường
So sánh 2 cách diễn đạt sau và nhận xét:
Sự vật, sự việc hiện lên sống động, gần gũi với con người
Miêu tả tường thuật một cách khách quan
* Khỏi ni?m
Nhõn hoỏ l� g?i ho?c t? con v?t, cõy c?i, d? v?t. b?ng nh?ng t? ng? du?c dựng d? g?i ho?c t? con ngu?i.
* Tác dụng :
Làm cho thế giới loài vật, cây cối, đồ vật trở nên gần gũi với con người, biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.
2. Kết luận:
II/CÁC KIỂU NHÂN HOÁ:
1 VÝ dô:

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau , mỗi người một việc, không ai tị ai cả.
b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù. Tre xung phong vào xe tăng, đại bác. Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín.
c, Trâu ơi ta bảo trâu này
Trâu ra ngoài ruộng, trâu cày với ta
Dựa vào các từ màu đỏ trong các ví dụ, em hãy cho biết
mỗi sự vật trên được nhân hoá bằng cách nào ?
Trong các ví dụ sau, những sự vật nào đã được nhân hoá ?
Vốn dùng để gọi người
Vốn dùng để chỉ hành động của người
Vốn dùng để xưng hô với người
II. Các kiểu nhân hóa
III/ Luyện tập

Bài 1v� 2: So sánh cách diễn đạt trong 2 đoạn văn dưới đây:
2. Ghi nhớ(SGK)
Miêu tả sống động, người đọc dễ hình dung cảnh nhộn nhịp, bận rộn
Quan sát, ghi chép, tường thuật một cách khách quan
Bài 3: Hai cách viết dưới đây có gì khác nhau? Nên chọn cách viết nào cho văn bản biểu cảm và chọn cách viết nào cho văn bản thuyết minh
Bài 3:
Bµi 4:Hãy cho biết phép nhân hoá trong mỗi đoạn trích dưới đây được tạo ra bằng cách nào và tác dụng của nó như thế nào?
a) Nỳi cao chi l?m nỳi oi
Nỳi che m?t tr?i ch?ng th?y ngu?i thuong!
(Ca dao)
Núi ơi :trò chuyện, xưng hô với vật như với người
Tác dụng: bộc lộ tâm tình, tâm sự
b. (cua cỏ) t?p n?p; (cũ, s?u, v?c, le.) cói c? om : dựng t? ng? v?n ch? ho?t d?ng, tớnh ch?t c?a ngu?i d? ch? ho?t d?ng, tớnh ch?t c?a v?t
h? (cũ, s?u, v?c .); anh (Cũ): dựng t? ng? v?n g?i ngu?i d? g?i v?t

b. Nu?c d?y v� nu?c m?i thỡ cua cỏ cung t?p n?p xuụi ngu?c, th? l� bao nhiờu cũ, s?u, v?c, c?c, le, sõm c?m, v?t tr?i, b? nụng, mũng, kột ? cỏc bói sụng xo xỏc t?n dõu cung bay c? v? vựng nu?c m?i d? ki?m m?i. Su?t ng�y, h? cói c? om b?n gúc d?m, cú khi ch? vỡ tranh m?t m?i tộp, cú nh?ng anh cũ g?y vờu vao ng�y ng�y bỡ bừm l?i bựn tớm c? chõn m� v?n h?ch m?, ch?ng du?c mi?ng n�o.
(Tô Hoài)
Tìm tòi/ mở rộng
Hãy chỉ ra biện pháp nhân hóa và phân tích tác dụng của biện pháp đó.
Gợi ý:
Mặt trời: ông, ngoi lên mặt biển
sóng: thủ môn, sút, truy cản đầy quyết liệt,
Gió: Hậu vệ, thận trọng, Kèm người , chồm phá bóng lên cao
Mưa: trung phong, Đoạt banh dốc xuống ào ào
=> Tác dụng: làm cho các sự vật trở nên sống động, linh hoạt, bài văn trở nên hấp dẫn hơn.
Đọc bài thơ:
Ông trời ngoi lên mặt biển
Tròn như quả bóng em chơi
Bóng được thủ môn sóng sút
Lên sân vận động – bầu trời
Hậu vệ gió thường thận trọng
Ý đồ trong mỗi đường truyền
Ngay phút đầu đã chủ động
Kèm người thật chặt trên sân
Mưa là trung phong đội bạn
Đoạt banh dốc xuống ào ào
Sóng trụy cản đầy quyết liệt
Gió chồm phá bóng lên cao…
( Trương Nam Hương)
Tìm tòi/ mở rộng:
nhân hoá
l� g?i ho?c t? con v?t, cõy c?i, d? v?t . b?ng nh?ng t? ng? du?c dựng d? g?i ho?c t? con ngu?i
Dùng những
từ vốn gọi
người
Trũ truy?n,
xung hụ
v?i v?t
nhu v?i ngu?i
Các kiểu
nhân hóa
Dùng những từ
chỉ hoạt động, tính chất
của người
để chỉ hoạt động,
tính chất của vật
Tác dụng
làm cho sự vật trở nên gần gũi với con người, biểu thị được suy nghĩ, tình cảm như con người
KHÁI NIỆM
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP Ở NHÀ:
Làm bài tập 5 (SGK trang 59)
Hiểu và nhớ được:
Nhân hóa là gì?
Các kiểu nhân hóa
Chuẩn bị bài: Phương pháp tả người