TRONG VAI NHÀ VĂN NGUYỄN TUÂN, HÃY GHI LẠI CẢM XÚC TRONG NHỮNG NGÀY LÊN ĐẢO CÔ TÔ.

Bài làm:

Nhớ hồi đó vào khoảng năm 1976, tôi được Hội Nhà văn cử ra đảo Cô
Tô thực tế để viết về cuộc sống lao động của nhân dân vùng đảo sau khi đất
nước hòa bình. Lúc nhận quyết định, nhà văn Nguyên Hồng còn nói đùa tôi:
Bác Tuân thích đi du lịch, vậy chuyến này hợp ý quá còn gì. Thú thực lúc
đầu tôi cảm thấy sung sướng vô cùng nhưng cũng phải chờ đến tận khi đặt
chân đến đảo Cô Tô, tôi mới thấy hết sự sung sướng vô bờ ấy.
Đoàn chúng tôi có sáu người ra thăm đảo Cô Tô hơn tuần lễ. Sau mấy
ngày còn bỡ ngỡ với cuộc sống của ngư dân vùng đảo, chúng tôi đã kịp hòa
mình. Mấy ngày cuối cùng trên đảo có thể nói là những ngày hòa nhập
không phân biệt được đâu là người ở đất liền, đâu là người ở vùng đảo, đâu
là một anh nhà văn với bên kia là một bác thuyền chài.
Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo và sáng sủa. Từ
hôm ra đảo Cô Tô, hôm nao cũng vậy tôi dạy từ rất sớm. Bầu trời Cô Tô
sau cơn bão cho tôi một liên tưởng nghệ thuật thú vị. Dường như cây trên
đảo thêm xanh mượt, nước biển đậm đà hơn và cát bụi càng vàng giòn hơn
nữa. Thiên nhiên đã vậy, con người lại càng trỗi dậy khỏe hơn sau cuộc
chiến tranh.
Hôm ấy, chúng tôi leo dốc lên đồn Cô Tô (cái đồn của lính khổ xanh
ngày trước) để hỏi thăm sức khỏe của anh em chiến sĩ bộ binh với hải quân.
Anh em vui mừng phấn khởi khiến chúng tôi cũng cảm thấy vui lây. Tôi xin
phép đồng chí chỉ huy để được trèo lên đỉnh nóc đồn. Ôi cảnh Cô Tô mà
đứng ngắm ở trên cao thì thật là vô cùng tuyệt diệu. Bốn bề bát ngát đại
dương xen chồng những hòn đảo vừa to vừa nhỏ. Trông cảnh mà thêm mến
yêu hòn đảo. Trông cảnh mà cứ ngỡ mình sinh ra và lớn lên cùng sóng nước
ở đây chứ không phải ở thủ đô Hà Nội.
Đêm ấy, chúng tôi ngủ ngon lành sau một ngày thực tế sôi nổi khắp nơi.
Nhưng trước khi vào ngủ, tôi còn rủ anh bạn trẻ làm nghề chụp ảnh, mai dậy
sớm đi chụp cảnh bình minh.
Sáng ngày thứ sáu, tôi dậy từ canh tư nhưng gọi mãi anh thợ ảnh không
chịu dậy nên đành đi một mình. Trời còn tối, tôi bước loạng choạng trên
đám đá đầu sư tử mũi đảo. Rồi tôi chọn một mũi đá vừa ngồi hút thuốc, vừa
phục mặt trời lên. Mặt trời sắp nhú. Cả vùng trời phía đông bắt đầu nhòe
nhòe màu trắng, còn chỗ tôi ngồi, trời vẫn nhờ nhờ.
Rồi ông mặt trời cũng nhú lên tròn trĩnh và phúc hậu như lòng đỏ một
quả trứng thiên nhiên cực lớn. Quả trứng cứ từ từ đặt lên cái mâm bạc được
dệt bằng cả cái chân trời màu ngọc trai nước biển ửng hồng. Cảnh bình
minh sao mà yên bình đến thế. Ngồi trên mũi đá, tôi mải mê ngắm nhìn
không biết chán những cánh nhạn mùa thu chao đi chao lại cùng một con
hải âu thức sớm đang bay là là trên mặt sóng.



Khi mặt trời đã lên cao, tôi quay về cái giếng nước ngọt ngay rìa đảo. Về
đến nơi đã thấy mọi người đông đúc lắm rồi. Người thì tắm, người thì gánh
nước. Tôi vục một cục nước rồi phả lên mặt để cảm nhận cái ngọt và mát ở
cái nơi mà ngay cả trong hơi gió cũng dễ nhận thấy có cái gì mằn mặn.
Hôm ấy, tôi gặp người anh hùng Câu Hòa Măn, anh hùng lao động sản
xuất của hợp tác xã này. Anh đang quẩy nước bên bờ giếng, rất khỏe và
vui tươi: “Đi xa khơi, xa lắm mà, có khi mười mấy ngày mới về. Nước
ngọt cho vào sạp, chỉ để uống. Vo gạo nấu cơm cũng không được lấy nước
ngọt. Vo gạo bằng nước bể thôi. Ôi! Yêu biết mấy những con người như
thế. Họ biết chắt chiu, biết tiết kiệm từng giọt nước thì lo gì nước mình
không có dịp đi lên.
Không biết tự bao giờ mà tôi đã hòa mình vào cuộc sống ở Cô Tô. Cũng
gánh nước, cũng tắm, cũng chăm sóc hải sâm… và cũng cùng cảm nhận cái
cảm giác được làm chủ đất nước, làm chủ cuộc đời.